Dzień Podchorążego przypomina o odwadze wojskowych studentów

2 zdjęć w galerii
Dzień Podchorążego, obchodzony 29 listopada, upamiętnia zbrojne wystąpienie w 1830 r. adeptów kuźni oficerskich kadr armii Królestwa Polskiego – Szkoły Podchorążych Piechoty w Warszawie. Podchorążowie nie rozpoczynali walki o wolność w osamotnieniu, a wspólnie z żołnierzami innych jednostek garnizonu oraz z grupami sprzysiężonych studentów, ale to oni pod dowództwem porucznika Piotra Wysockiego podjęli najtrudniejsze zadania.

Podchorążowie poprowadzili grupę spiskowców w celu pochwycenia powszechnie znienawidzonego naczelnego wodza i gubernatora Królestwa Polskiego, Rosjanina, księcia Konstantego Romanowa. Mieli również uniemożliwić działania szwadronom rosyjskiej kawalerii stacjonującej tuż obok budynku ich szkoły w Łazienkach, złamać opór innych wrogich oddziałów, jednocześnie zneutralizować ewentualną kontrakcję niektórych polskich wyższych oficerów, wiernych służbie Rosji.            

 

Próba pochwycenia księcia Konstantego nie zakończyła się sukcesem – naczelny wódz zdołał umknąć z siedziby w Belwederze, niemniej jednak kilka natarć podchorążych na rosyjską jazdą odniosło spodziewany skutek. Ostrzelanie i zmuszenie Rosjan do odwrotu w kierunku własnych koszar umożliwiło podchorążym marsz do rejonu koncentracji grup powstańczych pod Arsenał. W dotarciu pod zbrojownię także nie przeszkodziło im kilku polskich generałów, którzy podjęte wysiłki tłumienia „rewolty” przypłacili życiem. Dzięki zdecydowanej akcji bojowej podchorążych, późnym wieczorem 29 listopada 1830 r. wojska zaborcze opuszczały Warszawę, zaś w następnych dniach wycofywały się z terytorium Królestwa Polskiego.

 

Pamięć o owej Nocy Listopadowej kultywowali podchorążowie szkół oficerskich II Rzeczypospolitej poprzez wystawianie wart honorowych przed budynkiem dawnej szkoły w Łazienkach i przed Belwederem oraz poprzez przemarsze ulicami Warszawy pododdziałów w mundurach historycznych.

 

Od 2005 r. w podobny sposób upamiętniają zryw podchorążych członkowie Oddziału Historycznego Wojskowej Akademii Technicznej, którzy organizowali nie tylko marsze szlakiem walk, ale i inscenizacje starć powstańczych z wrogiem, m.in. pod Arsenałem (dotychczas jedenaście razy). W historycznych mundurach od lat biorą udział w uroczystości wystawienia honorowego posterunku przed Belwederem. Ich wystąpienia mają przypominać społeczeństwu o determinacji i wysiłku bojowym ówczesnych kandydatów na żołnierzy zawodowych, którzy bez wahania podjęli walkę o wolność Ojczyzny.    

 

Andrzej Ziółkowski