Historia naszej jednostki. To już ponad 25 lat.

Historia naszej jednostki. To już ponad 25 lat.

Autor zdjęcia: Bartosz Bera

Historia naszej jednostki

1. Warszawska Brygada Pancerna jest oddziałem z garnizonami położonymi w Warszawie i Siedlcach. 1. WBPanc działa w składzie 18. Dywizji Zmechanizowanej im. gen. broni Tadeusza Buka w systemie obrony kraju przed zbrojną agresją, a także wystawia siły do polskich kontyngentów za granicą. Jako brygada pancerna jest przeznaczona do prowadzenia walki na lądzie z każdym przeciwnikiem, w dowolnych warunkach atmosferycznych, w dzień i w nocy. Dyslokacja jednostki oraz macierzystej dywizji predysponuje 1. WBPanc. do ewentualnej obrony stolicy kraju przed agresją z kierunków wschodniego  i południowego, choć brygada może zostać użyta na terenie całego kraju, w zależności od potrzeb.

Jednostka powstała 14 maja 1943 r. jako 1. Pułk Piechoty ze składu 1. Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, formowanej w obozie w Sielcach nad Oką, na terenie ZSRR. Pułk przeszedł chrzest bojowy w bitwie pod Lenino w dniach 12-13 października 1943 r., w toku której poniósł ciężkie straty. Później pułk walczył pod Puławami i Dęblinem, a następnie brał udział w wyzwoleniu wschodniobrzeżnej Warszawy we wrześniu 1944 r., za co otrzymał wyróżniający tytuł „praski”. 1 Praski Pułk Piechoty wziął też udział w szturmie Berlina w kwietniu-maju 1945 r. Po zakończeniu wojny pułk dyslokowano w garnizonie Białystok, a w 1947 r. został przeniesiony do Legionowa.

W 1957 r. pułk po raz kolejny zmienił garnizon, tym razem ulokowano go w Wesołej pod Warszawą, gdzie jednostka stacjonuje do dziś. W 1959 r. pułk został przeformowany w zmechanizowany, mając w swojej strukturze trzy bataliony piechoty zmechanizowanej (docelowo wyposażone w transportery opancerzone /SKOT/), batalion czołgów wyposażony początkowo w czołgi T-54A, a od końca lat 60. w czołgi T-55A, baterię haubic holowanych kal. 122 mm, bateria przeciwpancerna, bateria przeciwlotnicza, kompania saperów, kompania łączności i inne. W 1973 r. pułk zaczął otrzymywać bojowe wozy piechoty BWP-1 w miejsce kołowych transporterów opancerzonych /SKOT/. W latach 70. pułk otrzymał też haubice samobieżne 2S1 /Goździk/ w miejsce holowanych oraz wyrzutnie rakiet przeciwlotniczych /Strzała-1M/, a na początku lat 80. także czołgi T-72M. W drugiej połowie lat 80. dwa bataliony zmechanizowane pułku jako jedyne w Polsce zostały wyposażone w bojowe wozy piechoty BWP-2, łącznie 60 wozów, bowiem dwa pozostałe trafiły do ośrodka szkoleniowego w Braniewie. Jednocześnie trzeci batalion zmechanizowany przeformowano w drugi batalion czołgów, także wyposażony  w T-72.

W czerwcu 1994 r. na bazie 1. Praskiego Pułku Zmechanizowanego powstała 1. Warszawska Brygada Pancerna im. Tadeusza Kościuszki, mająca w swoim składzie dwa bataliony czołgów (jeden skadrowany) wyposażone w czołgi T-72M  i batalion zmechanizowany, wyposażony w bojowe wozy piechoty BWP-1. Ponadto w składzie brygady był dywizjon artylerii samobieżnej wyposażony w haubice samobieżne 2S1 /Goździk/ kal. 122 mm, bateria przeciwlotnicza z armatami samobieżnymi ZSU-23-4 /Szyłka/ i ppzr /Strzała-2/ i kompania rozpoznawcza na BRDM-2. W 2001 r. 1. batalion czołgów brygady został wyposażony w czołgi PT-91 /Twardy/, 2. batalion czołgów (skadrowany) nadal dysponował czołgami T-72M. Latem 2009 r. rozformowano 2. batalion czołgów, a na jego miejsce sformowano drugi batalion zmechanizowany, wyposażony w wozy bojowe BWP-1. W 2011 roku 1WBPanc. przyjęła w podporządkowanie garnizony Zamość i Chełm wraz  z pododdziałami, które zastąpiły rozformowane bataliony zmechanizowane i dywizjon artylerii (w garnizonie Wesoła).

1 września 2019 r. 1. Warszawska Brygada Pancerna została wyłączona z podporządkowania dowódcy 16. Dywizji Zmechanizowanej i podporządkowana dowódcy 18. Dywizji Zmechanizowanej wraz z podległymi jednostkami organizacyjnymi.

1 października 2019 r. przekazane zostały w podporządkowanie 19. Lubelskiej Brygady Zmechanizowanej, będące wcześniej w składzie 1. Warszawskiej Brygady Pancernej pododdziały: 1. Kołobrzeski Batalion Zmechanizowany oraz dywizjon artylerii samobieżnej z Chełma i 3. Zamojski Batalion Zmechanizowany z Zamościa.
Wykaz jednostek, których dziedziczymy tradycje:
  • 01
    1. Regiment Pieszy Koronny im. Królowej Jadwigi (XVII w. - 1794)
  • 02
    Dywizja Wielkopolska (1775-1794)
  • 03
    1. Dywizja Wielkiego Księstwa Litewskiego (1775-1794)
  • 04
    1. Batalion Legionów Polskich (1797-1801)
  • 05
    1. Pułk Piechoty (1806-1814)
  • 06
    1. Dywizja Księstwa Warszawskiego (1807-1813)
  • 07
    1. Pułk Piechoty Liniowej (1815-1831)
  • 08
    1. Brygada Legionów (1914-1917)
  • 09
    1. Pułk Piechoty Legionów Józefa Piłsudskiego (1914-1944)
  • 10
    1. Dywizja Piechoty Legionów (1919-1939)
  • 11
    1. Dywizja Piechoty Legionów Armii Krajowej Okręgu Wilno (1942-1944)
  • 12
    1. Praski Pułk Piechoty (1943-1955)
  • 13
    1. Dywizja Piechoty im. Tadeusza Kościuszki (1943-1955)
  • 14
    1. Warszawska Dywizja Zmechanizowana im. Tadeusza Kościuszki (1955-2011)