To dzięki wam jesteśmy dziś wolni!

20 zdjęć w galerii
Delegacja 11 Lubuskiej Dywizji Kawalerii Pancernej – Czarnej Dywizji przybyła do Holandii, aby tradycyjnie, wspólnie z mieszkańcami Bredy uczestniczyć w obchodach kolejnej rocznicy wyzwolenia miasta przez żołnierzy 1.Polskiej Dywizji Pancernej.
77 lat temu, 29 października 1944 roku, 1.Polska Dywizja Pancerna pod dowództwem generała Stanisława Maczka wyzwoliła Bredę. Zarówno miasto jak i jego mieszkańcy nie ponieśli dużych strat, jednak podczas wyzwolenia życie straciło wielu polskich żołnierzy.
Na uroczystościach upamiętniających heroiczne czyny „Maczkowców” wzięła udział delegacja z Czarnej Dywizji, kompania honorowa 10. Brygady Kawalerii Pancernej oraz żagańska orkiestra wojskowa. Pancerniacy wspólnie z mieszkańcami Bredy, oddali hołd legendarnemu dowódcy i jego żołnierzom. Na wojskowych cmentarzach na znak szacunku i oddania swoim poprzednikom pochylone zostały dziś sztandary 10 Brygady Kawalerii Pancernej oraz 21 Brygady Strzelców Podhalańskich.
 
Pierwsze uroczystości dwudniowych obchodów wyzwolenia Bredy rozpoczęły się jeszcze przed 10:00 na Polskim Honorowym Cmentarzu Wojskowym w Oosterhout. Uroczystość została zorganizowana przez władze miasta oraz Stowarzyszenie 1PDPanc Niderlandy. W dzisiejszych uroczystościach udział wzięli władze gminy Oosterhout z burmistrzem Panem Markiem Buijs na czele, wzięli w niej także udział przedstawiciele rządu Rzeczpospolitej Polskiej. Wśród nich przedstawiciel Ambasady RP w Królestwie Niderlandów Pan Piotr Samerek, dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych, generał Jarosław Mika. Delegacji Czarnej Dywizji przewodniczył dowódca, generał dywizji Piotr Trytek. Przybyli również przedstawicele rodzin „Maczkowców” wśród nich m.in. Małgorzata Kaczyńska – córka podoficera łączności z 1PDP. Pani Kaczyńska w minionym tygodniu, tuż przed wizytą w Bredzie przemierzyła wraz z Państwem Marzeną i Witoldem Gudyś z Belgii cały szlak bojowy 1PDP od plaż Normandii poprzez Francję, Belgię do Bredy. W ten sposób oddała chołd żołnierzom dowodzonym przez gen. Maczka i uczciła pamięć swojego ojca.
 
Ceremonię na cmentarzu w Oosterhout jak co roku rozpoczęło zapalenie symbolicznego znicza pamięci, którego dokonali prezes zarządu Federacji Organizacji Polskich Pancerniaków (FOPP), generał brygady w stanie spoczynku Zbigniew Szura, w asyście pana Stasa Samrowicza, prezesa Stowarzyszenia 1PDPanc Niderlandy.
Przewodniczący delegacji Czarnej Dywizji, generał dywizja Piotr Trytek, wraz z dowódcami podległych jednostek wojskowych oraz członkami delegacji oddali honory i złożyli kwiaty pod monumentem upamiętniającym polskich żołnierzy.
Następnie po zakończeniu uroczystości na cmentarzu wszyscy uczestnicy wraz z orkiestrą i kompanią honorową przemieścili się na rynek Grote Markt w Bredzie skąd po krótkiej chwili ruszyła parada. Kondukt skierował się w stronę pamiątkowej tablicy, poświęconej żołnierzom 1. Polskiej Dywizji Pancernej oraz ich legendarnemu dowódcy.
„Jak co roku  przybywamy do Bredy żeby dać świadectwo, że żołnierska pamięć i szacunek dla dokonań poprzedników to wartości nieprzemijające w środowiskach 11. Lubuskiej Dywizji Kawalerii Pancernej, którą mam zaszczyt dowodzić. Już blisko 30 lat  żołnierze i pracownicy Czarnej Dywizji z dumą wypełniają rolę strażników pamięci dzieła 1.Polskiej Dywizji Pancernej dowodzonej w latach ostatniej wojny przez generała Stanisława Maczka.” – podkreślił dowódca 11DKPanc, generał dywizji Piotr Trytek.
Liczne delegacje w tym przedstawiciele Czarnej Dywizji oraz tłumnie przybyli mieszkańcy miasta złożyli kwiaty pod tablicą, która upamiętnia między innymi mszę polową, celebrowaną w tym miejscu 77 lat temu, 11 listopada 1944 roku, a poświęconą żołnierzom dywizji poległym w walkach o Bredę.
Kolejnym punktem dzisiejszego dnia były dwa koncerty. Pierwszy z nich zorganizowany przez stowarzyszenie „Serce Polski” odbył się w Chasse Theater Jego przesłaniem było upamiętnienie heroicznych walk polskich żołnierzy, wyzwolicieli Bredy. Drugiego koncertu w wykonaniu orkiestry wojskowej z Żagania można było wysłuchać w kościele pod wezwaniem św. Maksymiliana Kolbe w dzielnicy Bredy.
Uroczystość w kościele pod wezwaniem św. Maksymiliana Kolbe w Bredzie z udziałem żołnierzy, gości z Polski oraz dziesiątek mieszkańców Bredy koncelebrował ksiądz generał Zakonu Chrystusowców. Z pewnością na szczególną uwagę zasługuje instalacja jaka z okazji uroczystości znalazła się w kościele. Jest to używany przez armie alianckie w czasie II wojny światowej samochód marki Willis, który stanowił główną os przygotowanej dioramy.
We mszy udział wzięły władze Bredy z burmistrzem, Panem Paulem Depla na czele, a także przedstawiciele rządu Rzeczpospolitej Polskiej. Wśród nich Ambasador RP w Królestwie Niderlandów, Pan Marcin Czepelak, dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych, generał Jarosław Mika oraz gen. broni Janusz Adamczak, Polski Przedstawiciel Wojskowy przy Komitetach Wojskowych NATO i UE. Delegacji Czarnej Dywizji przewodniczył dowódca, generał dywizji Piotr Trytek.
 
Bezpośrednio po mszy świętej w memoriale gen. Maczka przy cmentarzu Ettensebaan w obecności zaproszonych gości odsłonięto multimedialną tablicę pamiątkową poświęconą bohaterskim żołnierzom gen. Maczka z 1 Polskiej Dywizji Pancernej. Ze strony polskiej memoriał otwierał dyrektor Muzeum Historii Polski Pan Robert Kostro, którego zespół pod kierownictwem Wojciecha Kalwata był twórcą ściany multimedialnej. Projekt przedstawia losy żołnierzy generała Maczka w czasie i po wojnie.
O godzinie 13:00 rozpoczęła się główna ceremonia, kończąca tegoroczne obchody wyzwolenia stolicy Północnej Brabancji. Tutaj właśnie, na cmentarzu Ettensebaan, wśród swoich żołnierzy spoczywa ich uwielbiany dowódca - generał Stanisław Maczek. Licznie zebrani goście i mieszkańcy Bredy oddali hołd poległym żołnierzom 1PDP.
Zgodnie z ceremoniałem obowiązującym w Królestwie Niderlandów uroczystość zapoczątkowało zapalenie symbolicznego znicza pamięci, którego dokonali przedstawiciel zarządu Federacji Organizacji Polskich Pancerniaków, generał brygady w stanie spoczynku Zbigniew Szura, w asyście pana Franza Olejek członka stwowarzyszenia 1.DP Niderland.
W trakcie uroczystości oficer 11 Dywizji Kawalerii Pancernej przeczytał Apel Poległych oraz oddano salwę honorową. Mieszkańcy Bredy, pełno pięknych kwiatów pod pomnikiem cmentarza oraz przy grobie ukochanego przez żołnierzy dowódcy 1.PDP świadczą o tym, iż Holendrzy pamiętają o poświęceniu Polaków.
 
Dzisiejsze uroczystości na centarzu Ettensebaan były szczególne również dla jedenastu wyróżnionych i odznaczonych przez Rząd Polski holenderskich żołnierzy.
Wyróżnieni z rąk Dowódcy Generalnego, generała Jarosława Miki oraz  Ambasadora RP w Królestwie Niderlandów, Pana Marcina Czepelaka odebrali srebrne i brązowe medale za popularyzację tradycji 1.PDP za granicami RP.
 
Tekst: por. Magdalena Czekatowska
Zdjęcia: szer. Kamil Oślizło